Beylikdüzü'nde depo ve lojistik tesislerinde iş güvenliği

Depoda riskin toplandığı yer

Depo işinde tehlike sabit bir makinede değil, hareket hâlindeki araçla insanın aynı alanı paylaşmasında. Forklift operatörü görüş açısı kısıtlı bir araçta, yaya ise çoğu zaman elinde ürünle ve aceleyle ilerliyor. Bu ikisinin güzergâhı fiziksel olarak ayrılmadığı sürece, uyarı levhası ve eğitim tek başına yeterli olmuyor.

İkinci yoğunlaşma noktası yükleme rampası. Aracın rampadan ayrılması, tekerlek takozunun konulmaması veya rampa kapağının kilitlenmemesi, forkliftin boşluğa düşmesiyle sonuçlanabiliyor.

Üçüncüsü raf sistemleri. Yüksek raflarda hatalı istifleme, aşırı yükleme veya forklift çarpması sonucu deforme olmuş ayak, zincirleme çökmeye yol açabiliyor. Raf sistemleri de periyodik olarak kontrol edilmesi gereken bir yapı.

Başlıca riskler

• Forklift-yaya çarpışması: güzergâhların fiziksel olarak ayrılmadığı depolarda en sık ölümlü kaza nedeni.
• Yükleme rampasından düşme: aracın erken ayrılması, takoz ve rampa kilidi eksikliği.
• Raf çökmesi: aşırı yükleme, hatalı istifleme ve çarpma sonucu deforme ayak.
• Yüksekten malzeme düşmesi: raf üstünden düşen koli ve palet.
• Elle taşıma kaynaklı bel ve omuz zorlanmaları.
• Kaygan zemin: yükleme alanında yağmur suyu ve dökülen ürün.
• Soğuk depo varsa düşük sıcaklık maruziyeti ve donma riski.
• Yangın: yüksek depolama yoğunluğu ve ambalaj malzemesi kaynaklı yangın yükü.

Bu işletmelerde genellikle ihtiyaç duyulan hizmetler

• Saha trafik planı: forklift ve yaya güzergâhlarının fiziksel ayrımı, hız ve kavşak düzeni.
• İş ekipmanı periyodik kontrolleri: forklift, transpalet, raf sistemleri ve yangın tesisatı.
• Operatör belge ve günlük kontrol düzeni: vardiya öncesi ekipman kontrol formu.
• Acil durum eylem planı ve tahliye tatbikatı.
• Elle taşıma eğitimi ve ergonomi değerlendirmesi.
• Sağlık gözetimi: kas-iskelet sistemi şikâyetlerine odaklı periyodik muayene planı.

Dijital OSGB nasıl çalışıyor?

Depoda ilk iş sahayı yürümek oluyor: forkliftin hangi güzergâhı kullandığını, yayanın nereden geçtiğini ve ikisinin nerede kesiştiğini yerinde görmeden yapılan bir değerlendirme kâğıt üzerinde kalıyor. Kesişim noktaları çıktıktan sonra risk değerlendirmesi ve trafik planı birlikte kuruluyor.

Uzman ve hekim görevlendirmeleri yetkili çözüm ortağımız üzerinden; eğitim, danışmanlık ve dokümantasyon bizde. Beylikdüzü saha hizmeti kapsamımızda.

Mevzuat ve işveren sorumluluğu

İş ekipmanlarının periyodik kontrolü zorunlu; kaldırma ve iletme ekipmanları standartlarda aksi belirtilmedikçe yılda en az bir kez kontrol edilir. Kiralık ekipmanda da bu kontrol, ekipmanı kullanan iş yerinin sorumluluğundadır; kira sözleşmesi sorumluluğu devretmez.

Ekipmanı kullanacak çalışanın yetkili ve eğitimli olması gerekiyor. Operatör belgesi bulunmayan kişinin forklift kullanması, ekipmanın kendisi uygun olsa bile mevzuata aykırı.

İş sağlığı ve güvenliğini sağlama yükümlülüğü işverende. Dışarıdan hizmet almak bu sorumluluğu kaldırmıyor.

Beylikdüzü için özel durumlar

Bölgedeki tesislerin bir bölümü e-ticaret dağıtımına hizmet ediyor ve kampanya dönemlerinde iş hacmi kısa sürede katlanıyor. Bu dönemlerde geçici çalışan sayısı artıyor, vardiya uzuyor ve sahada daha önce olmayan bir yoğunluk oluşuyor.

• Yoğun dönem öncesinde trafik planı ve tahliye güzergâhı yeniden gözden geçirilmeli.
• Geçici çalışan da işe başlama eğitimi almadan sahaya alınmamalı.
• Kampanya için kiralanan ek forkliftin kontrol raporu sahaya girmeden istenmeli.
• Koridorlara geçici istifleme yapılması, tahliye ve forklift güzergâhını aynı anda daraltıyor.

İlgili araçlar

Araç ve iş makinası günlük kontrol formu ile periyodik kontrol takip çizelgesi form kütüphanesinde ücretsiz duruyor. Acil durum ekip sayısı hesaplayıcı, çalışan sayınıza göre arama-kurtarma-tahliye ve yangınla mücadele ekipleri için görevlendirilecek kişi sayısını veriyor.

Sık sorulan sorular

Forklift ve yaya güzergâhı nasıl ayrılır?

Tercih edilen yöntem fiziksel ayrımdır: bariyer, korkuluk veya ayrı kapı. Bunun mümkün olmadığı yerlerde zemin işaretlemesi, ayna ve kavşak önceliği kurallarıyla desteklenir; ancak yalnız zemin çizgisi, fiziksel ayrımın yerine geçmez.

Raf sistemleri periyodik kontrole tabi mi?

Raf sistemleri de düzenli olarak kontrol edilmesi gereken yapılardır. Kontrolde özellikle forklift çarpması nedeniyle deforme olmuş ayaklar, eksik veya hasarlı bağlantı elemanları ve taşıma kapasitesi etiketinin okunabilirliği incelenir.

Kiralık forkliftin kontrol sorumluluğu kimde?

Ekipmanın iş yerinde güvenli kullanılmasından, kullanan işveren sorumludur. Kira sözleşmesi bu sorumluluğu kiralayana devretmez. Ekipman sahaya girmeden geçerli kontrol raporu istenmeli ve süresi kendi takviminize işlenmelidir.

Yükleme rampasında hangi önlemler alınır?

Araç sabitlenmeden yükleme başlatılmaz: tekerlek takozu, rampa kilidi veya araç sabitleme sistemi kullanılır. Rampa kenarında düşmeye karşı koruma ve yeterli aydınlatma bulunur; sürücüyle depo arasında açık bir haberleşme düzeni kurulur.

Vardiya öncesi ekipman kontrolü zorunlu mu?

İş ekipmanının kullanım öncesi kontrolü, güvenli kullanımın parçasıdır. Fren, direksiyon, korna, lastik, hidrolik kaçak ve emniyet kemeri gibi başlıkların kontrol edilip kayda geçmesi hem arızayı erken yakalar hem de denetimde kullanımın sürdüğünü gösterir.

Geçici çalışan için de eğitim gerekir mi?

Evet. Çalışma süresinin kısalığı eğitim yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İşe başlama eğitimi ve iş yerine özgü bilgilendirme, çalışan sahaya inmeden tamamlanır.

Kaynaklar

Bu sayfadaki mevzuat bilgileri aşağıdaki düzenlemelere dayanır. Yükümlülüğünüzün kesin kapsamı iş yerinizin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre değişir.

• 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği
• İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik